Du học mỹ _ Nếu bạn thực sự quyết tâm học đại học ở Mỹ với một suất học bổng, công việc đầu tiên bạn phải làm là tìm cho mình những trường đại học thích hợp. Nên nhớ rằng, cạnh tranh trong quá trình nộp đơn là vô cùng khắc nghiệt, ngay cả với sinh viên có học lực giỏi. Một số sinh viên quốc tế đã không ngần ngại nộp đơn cho từ 10 đến 20 trường đại học khác nhau để nâng cao cơ hội của mình.
1. Lập danh sách tìm trường sơ bộ
Đây là một bước vô cùng quan trọng, bạn cần phải xác định phần nào những trường bạn muốn đăng ký trước khi tìm hiểu cụ thể về trường đó. Không thể nào tìm hiểu hết 4000 trường của Mỹ cùng một lúc được, bạn cần phải lập một danh sách ban đầu trước khi tìm hiều một cách cụ thể. Số trường trong danh sách hoàn toàn tùy thuộc vào bạn, danh sách của một số bạn ban đầu lên đến hơn 300 trường. Đây là một con số có thể nói là khá lớn nhưng không phải là vô lý (bạn đã loại được gần 85% các trường rồi phải không?) Khi đã quen, tìm hiểu thông tin cụ thể về một trường sẽ mất khoàng 15 phút, như thế bạn sẽ mất tất cả là 300 x 15 = 4500 phút hay 75 giờ đồng hồ: không phải quá lâu. Một danh sách sơ bộ hợp lý sẽ cho bạn nhiều lựa chọn và cơ hội hơn.
Trong bài này, tác giả coi việc lập danh sách sơ bộ là dựa vào 3 tiêu chí: học bổng của trường, độ khó của trường và chất lượng của trường. Các tiêu chí khác sẽ được coi là phụ và hoàn toàn mang tính cá nhân, tùy vào lựa chọn của bạn.
2. Tìm trường theo học bổng
Du học mỹ _ Trước tiên là tìm trường theo học bổng. Rất nhiều trường của Mỹ cung cấp học bổng cho sinh viên quốc tế. Không có con số thống kê chính xác nhưng theo tác giả ước tính khoảng trên 500 trường. Mỗi trường có một chính sách học bổng khác nhau: có trường cho học bổng toàn phần, có trường chỉ cho bán phần, có trường cho need-based, có trường cho merit-based, có trường cho need – based nhưng không need – blind… Nhưng nhìn chung có thể tạm đưa ra một số đánh giá sau:
- Những trường cho học bổng toàn phần cho sinh viên quốc tế đa số là những trường có chất lượng cao, phần lớn là Liberal Arts College, nguồn lực tài chính dồi dào. Hầu hết các trường này đều nằm trong top 100 theo xếp hạng của tạp chí US News. Ngoài ra Liberal Arts College còn có nhiều học bổng từ vài nghìn USD đến toàn phần cho sinh viên quốc tế.
- Đa số những trường đại học lớn – University đều không cung cấp học bổng toàn phần cho sinh viên quốc tế, càng hiếm hơn đối với những trường đại học công (State University) vì ngân sách hạn hẹp.
Có một lời khuyên dành cho các bạn cảm thấy không tự tin lắm với sức học của mình: đừng ngại nhắm tới một suất học bổng toàn phần. Đa số sinh viên Việt Nam được miễn phí đăng ký, do đó bạn nên thử sức ở một số trường khó. Nên nhớ may mắn là một yếu tố vô cùng quan trọng trong quá trình nộp đơn đăng ký.
Tìm học bồng toàn phần
Đặc biệt lưu ý đến 2 bảng xếp hạng National Universities – Doctoral và Liberal Arts College – Bachelor’s, nhất là Liberal Arts College. Đây là 2 “mỏ vàng” của bạn đấy. Gần như 100% các trường trong top 50 Liberal Arts College cung cấp học bổng toàn phần cho sinh viên quốc tế, và khoảng 60% trở lên trong nhóm xếp ở hạng 50-100 có học bổng tương đối hậu hĩnh.
Đối với danh sách University, con số này ít hơn. Đa số University là những trường lớn, đông sinh viên, số đơn đăng ký hàng năm rất lớn. Dù vậy phần lớn các trường đại học trong danh sách University cũng có những suất học bổng nhất định, đặc biệt trong top 20 thì học bổng toàn phần khá nhiều bởi những trường này có nguồn tài chính dồi dào. Nếu bạn đang nhắm đến học bổng toàn phần, hãy lưu lại bản danh sách top 100 này, đây là 100 chỗ đầu tiên trong danh sách sơ bộ của bạn đấy. Khi đã bắt đầu quá trình nộp đơn, bạn sẽ thuộc nằm lòng tên và vị trí của chúng ngay.
Tìm học bổng bán phần
Du học mỹ _Đây là một cách tiết kiệm được tương đối nhiều thời gian nhưng không phải lúc nào cũng chính xác. Xin lưu ý với bạn, tất cả những thông tin trên các trang web, kể cả sách báo về đại học của Mỹ đều chỉ chính xác một cách tương đối.
Bạn hãy vào mục tìm trường nâng cao của Collegeboard: http://apps.collegeboard.com/search/advhome.jsp. Chọn mục Cost and Financial Aid và tick vào mục Find colleges that offer financial aid for international students. Công cụ tìm kiếm nâng cao (Advanced Search) của Collegeboard có thể nói là công cụ tìm trường hiệu quả nhất hiện nay và là một trang web bạn không thể bỏ qua trong quá trình tìm trường. Công cụ này cho phép bạn tìm kiếm 3677 trường đại học của Mỹ theo nhiều tiêu chí: địa điểm, kĩch cỡ, ngành học, học phí, hoạt đông ngoại khóa, học bổng, … Độ chính xác của những tìm kiếm này là khoảng 70%, và nói chung là thừa nhiều hơn thiếu nên cũng có thể tin cậy được. Trang web sẽ đưa ra kết quả 1 năm trường cho bao nhiêu học bổng với số tiền là bao nhiêu để bạn tự đánh giá.
3. Tìm trường theo chất lượng và độ khó
Xin lưu ý, chất lượng và độ khó chỉ hoàn toàn là khái niệm tương đối và vẫn mang tính tranh cãi. Tác giả đánh giá chất lượng và độ khó của một trường dựa vào các bảng xếp hạng và đánh giá của các trang web có uy tín của Mỹ chứ không dựa vào ý kiến chủ quan. Những trang web này đánh giá như thế nào là hoàn toàn phụ thuộc vào họ và vẫn còn nhiều bất đồng trong bản thân nước Mỹ.
Có thể nói một cách đơn giản, trường càng có chất lượng cao thì càng khó. Đó chính là lý do tại sao chất lượng và độ khó được gộp chung. Riêng đối với sinh viên quốc tế khái niệm này hơi khác một chút. Đa phần các trường ở Mỹ có chính sách học bổng không need-blind với sinh viên quốc tế (thậm chí sinh viên Mỹ), tức là học bổng xin nhiều hay ít sẽ ảnh hưởng đến cơ hội được chấp nhận của bạn. Điều đó dẫn đến hoàn cảnh là những trường được coi là đầu vào khá dễ mà bạn xin học bổng nhiều thì có khi cũng .. trượt vỏ chuối, còn trường đầu vào trung bình nhưng bạn xin học bổng vừa phải có khi lại được chấp nhận. Còn vô số những yếu tố khác ảnh hưởng đến cơ hội của sinh viên quốc tế chứ không chỉ là mặt tài chính và học tập đơn thuần. Ví dụ, nếu trường Y vốn nôi tiếng .. keo kiệt mà 2 năm liền có nhận sinh viên Việt Nam thì có lẽ cơ hội của bạn không cao lắm đâu, hoặc trường Z không có sinh viên Việt Nam nào, hay rất ưu ái sinh viên Việt Nam thì bạn nên cố gắng nộp đơn cho họ. Lý do là đa số các trường muốn đa dạng hóa tập thể sinh viên của họ, nên chấp nhận một nền văn hóa khác cũng là một phần trong chiến lược. Nói đến đây không hẳn nhiều bạn sẽ cảm thấy ngán ngẩm vì nó … phức tạp quá. Vâng, đúng là việc nộp đơn phức tạp thật, nhưng phần thưởng bạn đạt được (học bổng 35.000 USD/ năm chẳng hạn) thừa đủ cho thời gian mà bạn bỏ ra.
Để tìm trường theo độ khó và chất lượng, cách đơn giản nhất, thuận tiện nhất là dùng bảng xếp hạng của US News như đã nói ở trên. Đương nhiên khó có thể kết luận được Harvard hay Princeton có chất lượng tốt hơn MIT hay Caltech, nhưng có lẽ bạn cũng sẽ phần nào nắm được chất lượng của chúng. Có thể nói rằng những trường chênh nhau 10-15 thứ hạng không khác nhau nhiều lắm.
Về độ khó, bạn vẫn có thể dùng bảng xếp hạng trên nhưng lưu ý là độ khó của một trường đối với sinh viên quốc tế là hoàn toàn khác với sinh viên Mỹ. Để tìm hiểu rõ hơn bạn có thể tìm xem điểm trung bình SAT của trường là bao nhiêu, GPA của các thí sinh như thế nào, một năm trường nhận bao nhiêu đơn, chấp nhận bao nhiêu, cho học bổng bao nhiêu, chính sách với sinh viên quốc tế như thế nào?...
Một số loại học bổng tại Mỹ
Merit based – Học bổng được cấp dựa vào một số tiêu chí nhất định nào đó về mặt học lực (điểm phẩy, điểm thi, bài luận,…)
Need-based aid: Trợ giúp tài chính dựa vào khả năng tài chính của gia đình. Khả năng tài chính này được tính bằng cách phân tích các nguồn thu nhập và chi tiêu của gia đình để đưa ra tính toán thích hợp. Học bổng sẽ được tính bằng cách lấy học phí + ăn ở trừ đi khả năng tài chính. Ví dụ: học phí, ăn ở của trường là 30.000 USD, gia đình bạn có khả năng cung cấp 5.000 USD, nếu bạn được chấp nhận học bổng của bạn sẽ là 30.000 USD – 5.000 USD = 25.000 USD. Việc quản lý khả năng đóng góp của gia đình đối với sinh viên quốc tế khá lỏng lẻo, vì thế bạn hoàn toàn có thể thay đổi cho phù hợp. Nhưng lưu ý, bạn xin nhiều hay ít sẽ ảnh hưởng đến cơ hội được chấp nhận của bạn: nếu xin học bổng càng nhiều thì đương nhiên cơ hội sẽ càng ít đi. Bạn nên cân nhắc để xin thế nào cho vừa phải và hợp lý.
Need-blind aid: Về cơ bản nguyên tắc hoạt động giống need-based aid, chỉ khác là việc bạn xin nhiều hay ít hoàn toàn không ảnh hưởng đến cơ hội được chấp nhận của bạn. Trường sẽ xem xét chấp nhận bạn hay không trước mà không xem xét bạn xin học bổng nhiều hay ít (nói theo cách khác, tài chính là một vấn đề hoàn toàn độc lập). Bạn sẽ được chấp nhận dựa trên khả năng của bạn, và đương khi đã được chấp nhận rồi thì bạn sẽ được đáp ứng hoàn toàn về học bổng. Các trường có chính sách need-blind của Mỹ khá ít và có thể đếm trên đầu ngón tay, đa phần là những trường giàu có và có uy tín như MIT, Williams, Harvard. Chính vì chính sách học bổng hào phóng như vậy nên xin vào những trường này là vô cùng khó khăn.
Home
